Marka algısı araştırması ne sıklıkla yapılmalıdır?

Markanın sektörüne, büyüklüğüne ve iletişim yoğunluğuna göre değişir. Genel marka sağlığı takibinde yılda bir veya iki ölçüm anlamlı olabilir. Rebranding, büyük kampanya veya yeniden konumlandırma gibi önemli değişimlerde çalışma öncesinde ve sonrasında ölçüm yapmak değişimi karşılaştırmak açısından daha değerlidir.

Yeni kurulmuş bir marka için marka algısı araştırması anlamlı mı?

Evet. Yeni markalarda başlangıç ölçümü gelecekteki marka gelişimini karşılaştırabileceğiniz bir referans noktası oluşturur. Henüz marka algısı yeterince oluşmadıysa çalışma bilinirlik, ilk çağrışımlar, kimlik algısı ve rakip karşılaştırmaları üzerinden daha dar kapsamda tasarlanabilir.

Rakip analizi marka algısı çalışmasına dahil mi?

Proje kapsamına göre evet ve çoğu durumda öneriyoruz. Marka algısı göreceli olduğu için güven, kalite, fiyat, yenilikçilik veya ayırt edilebilirlik gibi göstergeleri rakiplerden bağımsız değerlendirmek eksik sonuç verebilir. Karşılaştırma kapsamına alınacak rakipler araştırma başlangıcında belirlenir.

Marka algısı ile Algı Yönetimi arasındaki fark nedir?

[Marka Algısı](/hizmetler/marka-algisi) öncelikle markanın hedef kitlenin zihnindeki mevcut konumunu, çağrışımlarını, ayırt edilebilirliğini ve marka sağlığını ölçer. [Algı Yönetimi](/hizmetler/algi-yonetimi) ise bu ölçümlerden hareketle hedeflenen algıyı güçlendirecek çerçeveleme, mesaj mimarisi ve temas noktası kararlarını geliştirir.

Araştırma sonuçlarından sonra markada hangi değişiklikler yapılabilir?

Sonuçlara göre marka konumlandırması, mesaj mimarisi, görsel kimlik, iletişim, reklam veya müşteri deneyiminde farklı aksiyonlar gerekebilir. Stratejik bir boşluk bulunursa [Marka Stratejisi & Danışmanlık](/hizmetler/marka-stratejisi-danismanligi), ayırt edici kimlik sorunlarında [Kurumsal Kimlik & Logo Tasarımı](/hizmetler/kurumsal-kimlik-logo-tasarimi), temas noktası sorunlarında ise [Deneyim Optimizasyonu](/hizmetler/deneyim-optimizasyonu) ile uygulama sürecine geçilebilir.

Tüm Hizmetler

( Nöropazarlama )

Marka Algısı

Marka, yalnızca sizin anlattığınız şey değildir.

info@digivisor.com.tr +90 540 784 56 67

İnsanların markanızla karşılaştıklarında ne hatırladığı, hangi kelimeleri ve duyguları sizinle eşleştirdiği, rakipler arasından sizi ne kadar kolay ayırt ettiği ve karar anında markanızın akla gelip gelmediği gerçek marka algısını oluşturur. Bu nedenle marka algısını yalnızca bilinirlik oranıyla değil; zihinsel kullanılabilirlik, çağrışım ağı, ayırt edilebilirlik, güven ve tercih edilme gibi birbirini tamamlayan göstergelerle değerlendiriyoruz.

Digivisor Marka Algısı hizmetinde markanın tüketici zihnindeki mevcut konumunu ölçüyor, güçlü ve zayıf çağrışımları ortaya çıkarıyor, rakiplerle karşılaştırıyor ve hedeflenen marka konumuyla mevcut algı arasındaki boşlukları belirliyoruz. Marka kimliği şirketin oluşturduğu ifade sistemi iken marka algısı hedef kitlenin bu sistemi nasıl yorumladığıdır. Bu ilişkiyi Marka Kimliği Nasıl Oluşturulur? Brand Identity Rehberi içeriğimizde daha detaylı ele alıyoruz.

Marka algısı tek seferlik bir araştırma olarak da uygulanabilir; ancak en yüksek değeri zaman içerisinde tekrarlandığında üretir. Yeni bir konumlandırma, rebranding, büyük kampanya, fiyat değişikliği veya müşteri deneyimi dönüşümü öncesinde ve sonrasında aynı göstergeleri ölçmek markanın gerçekten hangi yönde hareket ettiğini görmeyi sağlar. Hedeflenen algıyı aktif biçimde şekillendirmek gerektiğinde çalışma Algı Yönetimi, marka deneyimindeki sorunları çözmek gerektiğinde ise Deneyim Optimizasyonu ile devam ettirilebilir.

Markanız Tüketicinin Zihninde Gerçekte Nerede Duruyor?

Şirketlerin kendi markalarıyla ilgili iç algısı ile müşterinin dışarıdan oluşturduğu algı her zaman aynı değildir. Yönetim markayı yenilikçi olarak görürken hedef kitle geleneksel, premium olarak konumlandırılan bir marka ise pahalı fakat yeterince farklılaşmamış olarak algılanabilir. Marka algısı araştırmasının temel amacı bu farkları varsayımlardan çıkararak ölçülebilir hale getirmektir.

Ölçüm Alanı	Temel Soru	Stratejik Anlamı
Bilinirlik	Marka biliniyor mu?	Pazardaki temel görünürlük seviyesini gösterir.
Hatırlanma	Kategori düşünüldüğünde marka akla geliyor mu?	Karar anındaki zihinsel kullanılabilirliği gösterir.
Çağrışım	Marka hangi kavramlarla eşleşiyor?	Markanın zihinsel anlam alanını ortaya çıkarır.
Ayırt Edilebilirlik	Marka rakiplerinden kolayca tanınıyor mu?	Belirgin marka varlıklarının gücünü gösterir.
Güven	Markanın vaatlerini yerine getireceğine inanılıyor mu?	Satın alma öncesindeki risk algısını etkiler.
Tercih	Benzer seçenekler arasında marka seçiliyor mu?	Algının davranışa ne kadar yaklaştığını gösterir.
Değer	Markanın sunduğu fayda fiyatını haklı çıkarıyor mu?	Fiyat ve marka değerinin nasıl algılandığını gösterir.

Bu göstergeler birlikte ele alındığında markanın yalnızca tanınıp tanınmadığı değil, hangi nedenle tanındığı anlaşılır. Yüksek bilinirliğe sahip ancak ayırt edici çağrışımı bulunmayan bir marka ile daha düşük bilinirliğe rağmen belirli bir kategori ihtiyacında hızla akla gelen markanın stratejik ihtiyaçları aynı değildir.

Marka sağlığı yalnızca kaç kişinin sizi bildiğiyle değil, sizi neyle hatırladığı ve tercih anında ne kadar kolay akla getirdiğiyle anlaşılır.

Marka Çağrışım Ağını Ortaya Çıkarıyoruz

Markalar tüketici zihninde tek bir kelimeyle yaşamaz. Ürün özellikleri, duygular, deneyimler, insanlar, kullanım anları, fiyat seviyesi ve geçmiş iletişimler zaman içerisinde birbirine bağlı bir çağrışım ağı oluşturur. Marka algısı analizinde bu ağı görünür hale getirerek hangi bağlantıların güçlü, hangilerinin zayıf ve hangilerinin marka stratejisi açısından istenmeyen yönde olduğunu inceliyoruz.

Marka adı söylendiğinde ilk akla gelen kelimeler
Markayla ilişkilendirilen ürün veya hizmet kategorileri
Markayla eşleşen duygular
Kalite algısı
Fiyat ve değer algısı
Premium veya ekonomik algısı
Yenilikçilik algısı
Güven ve uzmanlık algısı
Yakınlık ve ulaşılabilirlik
Kullanım durumları
Markanın ilişkilendirildiği yaşam tarzı
İstenmeyen veya negatif çağrışımlar
Rakiplerle ortak çağrışımlar
Markaya özgü güçlü çağrışımlar

Çağrışım ağı marka stratejisinin tüketici zihninde ne kadar karşılık bulduğunu anlamak için güçlü bir göstergedir. Markanın stratejik olarak sahiplenmek istediği kavramlar hedef kitle tarafından markayla ilişkilendirilmiyorsa yalnızca iletişim miktarını artırmak yeterli olmayabilir. Konumlandırma ve mesaj yapısının yeniden ele alınması gerektiğinde Marka Stratejisi & Danışmanlık ile araştırma bulguları stratejik kararlara dönüştürülebilir.

Güçlü marka, insanların zihninde çok şey ifade eden değil; doğru ve ayırt edici çağrışımları güçlü biçimde sahiplenen markadır.

Ayırt Edilebilirlik ve Belirgin Marka Varlıklarını Ölçüyoruz

Markanın farklı bir vaade sahip olması kadar, günlük iletişim içerisinde hızlı biçimde tanınabilmesi de önemlidir. Renk, logo, sembol, tipografi, grafik dil, fotoğraf yaklaşımı, ses, slogan veya hareket dili gibi marka varlıkları yeterince ayırt edici hale geldiğinde kullanıcı reklam veya içerikte marka adını henüz okumadan markayı tanımaya başlayabilir.

Marka Varlığı	Ölçülebilecek Konu	Olası Sonuç
Logo	Tek başına tanınma	Logo hafızasının gücü
Renk	Markayla otomatik eşleşme	Renk sahiplenme düzeyi
Tipografi	Marka kimliğiyle ilişkilendirilme	Görsel sistemin belirginliği
Grafik Dil	Marka adı olmadan tanınma	Görsel kodların gücü
Fotoğraf Dili	Rakiplerden ayrışma	İletişim karakterinin tutarlılığı
Slogan	Hatırlanma ve doğru markayla eşleşme	Sözel marka varlığının gücü
Ses veya Motion	İşitsel ve hareketli tanınırlık	Dijital temas noktalarındaki belirginlik

Ayırt edilebilirlik yalnızca tasarım estetiği değildir. Aynı kategori içerisindeki markalar benzer renk, görsel dil ve mesajlar kullanıyorsa kullanıcı reklamı görse bile hangi markaya ait olduğunu doğru hatırlamayabilir. Marka varlıklarının yeniden yapılandırılması gerekiyorsa Kurumsal Kimlik & Logo Tasarımı ile ölçüm sonuçlarını daha ayırt edici bir kimlik sistemine aktarabiliriz.

Ayırt edilemeyen marka, yaptığı iletişimin bir bölümünü rakiplerinin hatırlanmasına harcayabilir.

Rakiplerle Karşılaştırarak Gerçek Zihinsel Konumu Belirliyoruz

Marka algısı mutlak değil görecelidir. Kullanıcı bir markayı pahalı, hızlı veya güvenilir olarak değerlendirirken bunu çoğunlukla kategori içerisindeki diğer seçeneklere göre yapar. Bu nedenle marka araştırmasını yalnızca markanın kendi skorlarıyla sınırlamıyor, mümkün olduğunda doğrudan ve zihinsel olarak rekabet eden markaları da karşılaştırmalı biçimde değerlendiriyoruz.

Karşılaştırma Ekseni	Marka İçin Soru	Kullanım Alanı
Kalite	Rakiplere göre ne kadar güçlü algılanıyoruz?	Değer önerisi ve ürün iletişimi
Fiyat	Ucuz, dengeli veya premium mu algılanıyoruz?	Fiyatlandırma ve konumlandırma
Güven	Kategori içerisinde kim daha güvenilir?	Kanıt ve iletişim stratejisi
Yenilikçilik	Hangi marka kategoriye yön veriyor?	Ürün ve marka inovasyonu
Uzmanlık	Kim daha yetkin görülüyor?	B2B ve hizmet markası konumlandırması
Yakınlık	Hangi marka tüketiciye daha yakın?	İletişim tonu ve topluluk stratejisi
Farklılaşma	Markaların zihinsel alanları birbirinden ayrılıyor mu?	Konumlandırma ve mesaj mimarisi

Karşılaştırmalı analiz markanın gerçekten sahiplenebileceği boşlukları ortaya çıkarabilir. Rakiplerin tamamı aynı özellik üzerinde yoğunlaşırken tüketicinin önem verdiği başka bir kavram boşta kalmış olabilir. Bu tür bulgular marka konumlandırmasının yeniden değerlendirilmesinde önemli girdidir. Araştırmadan stratejiye uzanan bu ilişkiyi Antalya Marka Stratejisi Ajansı rehberimizde de ele alıyoruz.

Markanın zihindeki konumu tek başına değil, müşterinin aynı anda değerlendirdiği alternatiflere göre anlam kazanır.

Marka Sağlığını Zaman İçerisinde Takip Ediyoruz

Tek bir marka algısı araştırması mevcut durumu gösterir; düzenli ölçüm ise markanın hangi yönde ilerlediğini ortaya çıkarır. Büyük reklam yatırımları, rebranding, yeni ürün lansmanı, fiyat değişiklikleri veya müşteri deneyimi dönüşümleri sonrasında aynı marka göstergelerini yeniden ölçmek yapılan çalışmaların zihinsel etkisini değerlendirmeyi sağlar.

Gösterge	Takip Edilen Değişim	Olası Yorum
Spontane Bilinirlik	Markanın yardımsız hatırlanması	Zihinsel kullanılabilirlik güçleniyor mu?
Çağrışım Gücü	Hedef kavramların markayla eşleşmesi	Konumlandırma yerleşiyor mu?
Ayırt Edilebilirlik	Marka varlıklarının tanınması	Kimlik daha belirgin hale geliyor mu?
Güven	Markaya duyulan güven seviyesi	Deneyim ve iletişim güveni artırıyor mu?
Tercih	Rakipler arasında tercih edilme	Algı ticari karara yaklaşıyor mu?
Değer Algısı	Fiyat karşılığındaki değer	Markanın fiyatını gerekçelendirme gücü artıyor mu?

Marka sağlığı ölçümünün sıklığı kategoriye ve iletişim yoğunluğuna göre değişebilir. Genel marka takibi yılda bir veya iki kez yapılabilirken büyük bir rebranding veya kampanya öncesinde referans ölçümü alıp sonrasında tekrar ölçmek değişimi daha anlamlı hale getirir. Markalaşma sürecinde algının neden düzenli olarak ölçülmesi gerektiğini Markalaşma Nedir? Sıfırdan Marka Oluşturma Rehberi içeriğimizde daha geniş kapsamda inceleyebilirsiniz.

Ölçemediğiniz marka algısını yönetmek zordur; düzenli ölçüm markanın hangi yönde hareket ettiğini görünür hale getirir.

( Kapsam )

( 001 )Marka bilinirliği, hatırlanma, çağrışım, güven, tercih ve proje özelindeki temel göstergeleri kapsayan marka algısı araştırma çerçevesi
( 002 )Markanın güçlü, zayıf, hedeflenen ve istenmeyen çağrışımlarını gösteren marka çağrışım ağı haritası
( 003 )Logo, renk, tipografi, grafik dil ve diğer marka varlıklarının tanınma ve ayırt edilebilirlik düzeylerini gösteren belirginlik değerlendirmesi
( 004 )Markanın önemli rakipler karşısındaki göreceli konumunu gösteren karşılaştırmalı marka algısı ve algısal konumlandırma analizi
( 005 )Bilinirlik, güven, yakınlık, değer, tercih ve ayırt edilebilirlik gibi göstergeleri içeren marka sağlığı gösterge seti
( 006 )Mevcut algı ile hedeflenen marka konumu arasındaki boşlukları ve strateji, kimlik, iletişim veya deneyim açısından önerilen öncelikleri içeren sonuç raporu

( Süreç )

Markanın stratejik hedeflerini, hedef kitlesini, kategoriyi, önemli rakipleri ve ölçülmesi gereken bilinirlik, çağrışım, ayırt edilebilirlik, güven veya tercih göstergelerini belirliyoruz.
Belirlenen araştırma tasarımına göre hedef kitleden marka çağrışımı, hatırlanma, belirginlik, güven ve diğer marka sağlığı verilerini topluyoruz.
Markanın sonuçlarını önemli rakiplerle ve varsa önceki dönem ölçümleriyle karşılaştırarak güçlü alanları, algı boşluklarını ve zihinsel rekabeti görünür hale getiriyoruz.
Araştırma sonuçlarını marka stratejisi, kimlik, mesaj, iletişim ve müşteri deneyimi açısından uygulanabilir önceliklere dönüştürüyor ve hangi alanlarda müdahale gerektiğini belirliyoruz.
Dönemsel ölçümlerde aynı temel göstergeleri yeniden değerlendirerek marka algısındaki değişimi, yapılan çalışmaların etkisini ve yeni gelişim alanlarını takip ediyoruz.

( Faydalar )

Ne kazanırsınız?

Gerçek Görünüm
Şirket içindeki marka varsayımları yerine hedef kitlenin markayı gerçekten nasıl hatırladığını, değerlendirdiğini ve rakiplerle nasıl karşılaştırdığını görünür hale getirir.
Stratejik Yön
Güçlü ve zayıf çağrışımları, rakiplerin konumlarını ve zihindeki boşlukları ortaya çıkararak marka stratejisi ve iletişim kararlarını daha fazla veriyle destekler.
Sürekli Takip
Aynı göstergeleri dönemsel olarak ölçerek rebranding, kampanya, iletişim ve müşteri deneyimi çalışmalarının marka sağlığı üzerindeki uzun dönemli etkisini izlemeyi sağlar.

( Kimler için )

Bu hizmet kimler için uygun?

Markasının müşteriler tarafından gerçekte nasıl algılandığını ve stratejik olarak hedeflediği konumla mevcut algının ne kadar örtüştüğünü anlamak isteyen şirketler.
Rebranding, yeniden konumlandırma veya yeni marka stratejisi öncesinde mevcut durumu ölçerek daha sağlam bir başlangıç noktası oluşturmak isteyen markalar.
Yoğun reklam ve iletişim yatırımı yaptığı halde bilinirlik, hatırlanma, güven veya marka tercihinin ne yönde değiştiğini ölçmek isteyen pazarlama ekipleri.
Rakiplerinden yeterince ayrışıp ayrışmadığını, marka varlıklarının gerçekten tanınıp tanınmadığını ve kategori içerisindeki zihinsel konumunu görmek isteyen işletmeler.

( SSS )

Sık sorulan sorular

Marka algısı araştırması ne sıklıkla yapılmalıdır?: Markanın sektörüne, büyüklüğüne ve iletişim yoğunluğuna göre değişir. Genel marka sağlığı takibinde yılda bir veya iki ölçüm anlamlı olabilir. Rebranding, büyük kampanya veya yeniden konumlandırma gibi önemli değişimlerde çalışma öncesinde ve sonrasında ölçüm yapmak değişimi karşılaştırmak açısından daha değerlidir.
Yeni kurulmuş bir marka için marka algısı araştırması anlamlı mı?: Evet. Yeni markalarda başlangıç ölçümü gelecekteki marka gelişimini karşılaştırabileceğiniz bir referans noktası oluşturur. Henüz marka algısı yeterince oluşmadıysa çalışma bilinirlik, ilk çağrışımlar, kimlik algısı ve rakip karşılaştırmaları üzerinden daha dar kapsamda tasarlanabilir.
Rakip analizi marka algısı çalışmasına dahil mi?: Proje kapsamına göre evet ve çoğu durumda öneriyoruz. Marka algısı göreceli olduğu için güven, kalite, fiyat, yenilikçilik veya ayırt edilebilirlik gibi göstergeleri rakiplerden bağımsız değerlendirmek eksik sonuç verebilir. Karşılaştırma kapsamına alınacak rakipler araştırma başlangıcında belirlenir.
Marka algısı ile Algı Yönetimi arasındaki fark nedir?: Marka Algısı öncelikle markanın hedef kitlenin zihnindeki mevcut konumunu, çağrışımlarını, ayırt edilebilirliğini ve marka sağlığını ölçer. Algı Yönetimi ise bu ölçümlerden hareketle hedeflenen algıyı güçlendirecek çerçeveleme, mesaj mimarisi ve temas noktası kararlarını geliştirir.
Araştırma sonuçlarından sonra markada hangi değişiklikler yapılabilir?: Sonuçlara göre marka konumlandırması, mesaj mimarisi, görsel kimlik, iletişim, reklam veya müşteri deneyiminde farklı aksiyonlar gerekebilir. Stratejik bir boşluk bulunursa Marka Stratejisi & Danışmanlık, ayırt edici kimlik sorunlarında Kurumsal Kimlik & Logo Tasarımı, temas noktası sorunlarında ise Deneyim Optimizasyonu ile uygulama sürecine geçilebilir.

Başlayalım

Marka Algısı için konuşalım.

BİZE ULAŞIN